Pojęcia takie jak „nad”, „pod”, „obok” i „między” najłatwiej przedstawiać dziecku podczas działania. Wystarczą przedmioty znajdujące się w domu, odrobina ruchu i krótkie, jednoznaczne polecenia.
Nie trzeba organizować formalnej lekcji. Znaczenie słów można pokazywać podczas układania zabawek, ubierania, sprzątania lub wspólnego oglądania książeczki.
Od czego zacząć naukę pojęć przestrzennych?
Na początku warto wprowadzać po jednym określeniu i od razu łączyć je z konkretną czynnością. Dorosły może położyć klocek pod krzesłem, nazwać jego położenie, a następnie poprosić dziecko o wykonanie podobnego zadania.
Pomocna jest prosta kolejność: najpierw pokaz, potem wspólne wykonanie polecenia, a na końcu samodzielna próba. Jeśli dziecko się pomyli, można spokojnie ponownie zademonstrować właściwe ułożenie, bez zamieniania zabawy w odpytywanie.
Proste zabawy z określeniami: nad, pod, obok i między
- Gdzie jest maskotka? Umieść ją kolejno pod stołem, obok poduszki i między dwoma pudełkami. Za każdym razem nazwij jej położenie.
- Wykonaj polecenie. Poproś dziecko, aby położyło klocek nad książką, piłkę pod krzesłem albo figurkę obok kubka.
- Zamiana ról. Dziecko wydaje polecenia, a dorosły je wykonuje. Celowa pomyłka może zachęcić do uważnego sprawdzania położenia przedmiotów.
- Ruch całego ciała. Można przejść pod rozciągniętą wstążką, stanąć obok fotela lub znaleźć się między dwiema poduszkami.
- Porządkowanie z opisem. Podczas sprzątania nazywajcie miejsca: samochód trafia obok pudełka, a książka na półkę nad szufladą.
Jak stopniować trudność?
Najpierw dobrze ćwiczyć dwa wyraźnie różniące się położenia, na przykład „nad” i „pod”. Gdy dziecko swobodniej reaguje na pojedyncze polecenia, można dodać „obok”, a następnie „między”. Kolejnym krokiem są instrukcje składające się z dwóch czynności, na przykład: „Połóż czapkę obok lalki, a buty pod krzesłem”.
Warto też zmieniać przedmioty i miejsca. Dzięki temu zabawa nie opiera się wyłącznie na zapamiętaniu jednego układu. Podobną zasadę można wykorzystać podczas innych codziennych aktywności, takich jak poznawanie kolorów przez zabawę.
Książeczki z ruchomymi elementami w zabawie przestrzennej
Do wydawania prostych poleceń można wykorzystać również książeczki z elementami, które da się zdejmować i przekładać. W książeczce sensorycznej „Domek Wiewiórki” ruchome części można umieszczać w różnych miejscach domku. Dorosły może więc proponować zadania związane z położeniem przedmiotów, opierając się na widocznych pomieszczeniach i elementach.
Książeczka sensoryczna „Super dziewczyny – przebieranki” zawiera postacie, ubrania, dodatki oraz różne pokoje i miejsca do zabawy. Te elementy pozwalają układać krótkie polecenia przestrzenne, na przykład dotyczące umieszczenia dodatku obok postaci lub elementu w wybranym pokoju.
Jak mówić, żeby polecenia były czytelne?
Instrukcje powinny być krótkie i dotyczyć przedmiotów, które dziecko dobrze widzi. Zamiast kilku wskazówek naraz lepiej podać jedną, poczekać na jej wykonanie i dopiero przejść dalej. Warto używać tych samych określeń w różnych sytuacjach oraz samemu opisywać wykonywane czynności.
Pojęcia przestrzenne można ćwiczyć po kilka minut podczas zwykłej zabawy. Zacznijcie od jednego słowa i dwóch znanych przedmiotów, a gdy taka forma aktywności przypadnie dziecku do gustu, sięgnijcie po kolejne układy oraz ruchome elementy.
Dodaj komentarz